Ok, het heeft even op zich laten wachten, er zat een hele mooie zomervakantie tussen, maar afgelopen weekend toch weer aan de slag gegaan. Dit moet hem gaan worden, 'De vuurdoop'.
Een vriend had een Grainfather aangeschaft, dus we hebben besloten om die in te zetten voor het Maischen. We hebben een stort gemaakt met:
| Onderdeel | Hoeveelheid |
|---|---|
| Pale Ale Malt | 5 kg |
| Caramelmout 16- 24 EBC | 1 kg |
| Whiskymout 3 EBC Peated (5 - 10 PPM) | 0,5 kg |
Dit is de Grainfather ingegaan met 20 liter water en uiteindelijk gespoeld met ongeveer 8 liter tot er 22 liter in de ketel zat. Weinig werk aan in zo'n Grainfather, een grote pan die je moet roeren is leuker, dus dat ga ik de volgende keer ook gewoon weer doen.
Ik vond de opbrengst wat tegenvallen, SG waarde kwam ongeveer op 1.050 uit. Ik denk dat ik de volgende keer wat fijner moet schroten en ook het spoelen in de grainfather kan denk ik effectiever. Sowieso het recirculeren met een slangetje... Ik zou het logischer vinden om het als een douche bovenop te laten 'regenen'.
Uiteindelijk op 22 liter wort heb ik 2 zakjes Lallemand Philly Sour gist van 2x 11 gram toegevoegd. Volgens de verpakking 0,5 tot 1 gram per liter wort, dus ik ben aan de bovenkant gaan zitten. Grappig om te zien dat dat direct naar de bodem zakt en na een paar dagen keihard door de vloeistof heen begint te gaan. Het bevat de Lachancea thermotolerans stam (niet Saccharomyces cerevisiae, zoals de meeste brouw- en distilleergisten).
Tijdens de eerste fase van de vergisting produceert deze gist melkzuur (lactaat) rechtstreeks uit suikers, dus zonder melkzuurbacteriën nodig te hebben.
Daarna schakelt de gist over op de klassieke ethanolproductie en vergist de resterende suikers naar alcohol. Ik ben benieuwd naar de opbrengst, maar het ziet er fantastisch uit:
Gisteren de ruwstook gedaan. De Lallemand Philly sour had zijn werk goed gedaan voor wat betreft het maken van melkzuur. Het was behoorlijk friszuur, maar laag in alcohol. Dat is ook wel redelijk te verwachten met dit gist. Ik kan me niet zo goed voorstellen dat je voor bier dit gist zou willen gebruiken.
De SG waarde voor het gisten was al niet zo heel hoog, rond de 1.050 en na het gisten is hij niet veel lager gezakt dan 1.020. Uiteindelijk heb ik gestookt tot er een procent of 5 nog uitkwam en toen gestopt. Ik ben met de 22 liter stookbier uiteindelijk geëindigd met 3.700 ml van 20%.
Het oorspronkelijke brouwsel zal dus maar 3,5 a 4% alcohol hebben bevat.
Het stooksel is fris zurig / granig. Ben heel benieuwd wat dat zurige na de 2e stook tijdens het rijpen allemaal gaat doen.
Ik ga nu nog een 2e batch brouwen om ook een ruwstook te doen en dan de 2 ruwstoken samen te verwerken in de fijnstook. Ik twijfel alleen of ik precies eenzelfde werkwijze aanhoud voor de 2e batch of dat ik hier een ander gist gebruik om nog iets meer te sturen op granige alcohol ipv weer veel melkzuur.
Lessen voor de volgende keer:
-fijner schroten
-iets langere beta amylase voor beter vergistbare suikers
-PH meten en bijsturen indien nodig
-Beter, effectiever spoelen
Afgelopen maandagavond gewoon weer met een grote pan aan de slag gegaan. Zelfde recept: 5kg Pale Ale Malt, 1 kg lichte caramout en 0,5 kg peated whiskymout. Volgende schema aangehouden:
15 min op 43 graden
20 min op 53 graden
45 min op 63 graden
20 min op 71 graden
PH tussentijds gemeten die was redelijk netjes rond de 5,3 dus verder niks aan gedaan. Ook de joodcheck gedaan, verkleurde niet meer. SG was ruim 1.060
Klein beetje DAP toegevoegd voor de zekerheid, af laten koelen en uiteindelijk een zakje Prestige WD gist die ik had liggen toegevoegd.
Na een dag hoorde ik regelmatig wat geborrel, na 2 a 3 dagen bijna continu gepruttel, dus hij lijkt lekker te gisten. Voorlopig laat ik hem staan en rond de 1,5 week check ik voorzichtig de SG waarde en dan 3 dagen later nog een keer om te zien om hij niets meer daalt.
De vorige Philly Sour vergisting had ik idd waarschijnlijk gewoon nog even moeten laten staan.
Voorbereidingen voor de volgende stook zijn dus weer ingezet.
Daardoor begin ik alweer aan een andere stap te denken: het rijpen. Ik heb eiken blokjes van 2x2x2 cm. Ik zit eraan te denken om een deel een tijdje in sherry te drenken en dan weer te laten drogen. Iemand daar ervaring mee? En hoeveel van die blokjes gebruik je? Een deel nog van tevoren toasten of charren?
Het is alweer even geleden, maar ook bovengenoemde brouwsel is gestookt en samengevoegd met de vorige. Paar maanden geleden de fijnstook gedaan en het resultaat staat sindsdien in een grote vaas met blokjes eiken. Binnenkort maar eens aanlengen tot drinksterkte en een tijdje laten huwen en dan gaat het grote proeven beginnen.
ervaring mee? En hoeveel van die blokjes gebruik je? Een deel nog van tevoren toasten of charren?
Ik gebruik doppen van walnoten om te rijpen. Een vat is gelijk weer zo'n heel ding en ik heb al zo veel dingen. Afwachten hoe dat uitpakt. Vroeg me af of je die doppen ook eerst zou kunnen "roken" voor wat extra smaak. Dat al eens gedaan? Vast wel iemand toch
Het heeft even geduurd, maar daar ben ik trots op, want ik heb de whisky (Vuurdoop) een paar maanden met rust kunnen laten. 2 Weken geleden 3 proefbatches van 100ml gemaakt op 43, 45 en 47% om die aanstaande vrijdag te gaan proeven.
Intussen begonnen aan een nieuw experiment, zoals eerder aangekondigd een rogge whisky. Ik heb de stort gemaakt van:
5 kg roggemout
1 kg maisvlokken
650 gram pilsmout
Ik heb het volgende maisschema aangehouden:
20 minuten tussen 41 en 45 graden
30 minuten tussen 51 en 55 graden
60 minuten tussen 65 en 67 graden
30 minuten op 72 graden
Ik heb 20 liter maischwater gebruikt, omdat mijn pan simpelweg niet veel groter is, daarna alles overgegoten in mijn gistemmer met een brew in a bag zak erin en die zak opgehangen boven de emmer en flink gespoeld. Spoelen ging wel lastig, het was een beetje stroperig, maar vooral de zak slibte een beetje dicht, daardoor kon ik het spoelwater nog even lekker in de zak door de granen roeren, maar moest ik wel steeds langs de rand van de zak schrapen om de wort goed door te laten. Was een klusje, kostte wat tijd, maar is wel goed geluk. Ik heb van een kleine liter wort met water erbij een giststarter gemaakt door de verdunde wort te koken en af te laten koelen, vervolgens met de staafmixer flink zuurstof in geblazen en toen het gist erop gestrooid, even laten hydrateren en toen doorgeroerd. Na een nacht zag ik vanmorgen een kleine laagje schuim met wat bellen op het gist staan en rook het broodachtig. Ik heb toen met de staafmixer ook weer wat zuurstof in de emmer wort geblazen en toen de giststarter erin gegoten en voorzichtig doorgeroerd. Deksel met waterslot erop en nu afwachten.
De SG waarde heb ik niet echt kunnen meten wat de viscositeit was zo hoog dat dat ding er maar langzaam in zakte. Hij bleef hangen rond de 1070 a 1080 maar dat was zeker geen nauwkeurige meting. Ik plakte wel aan de vloer vast af en toe dus ik denk dat dat met de suikers wel goed zit. Jood testje verkleurde ook niet.
De emmer met rogge mash staat al een week lekker te gisten en is inmiddels een beetje tot bedaren gekomen. Ik zie onderin de emmer een flinke dikke laag neerslag. Aan de maatstreepjes op de emmer zie je dat die laag nu al tot ruim voorbij het 5 liter streepje komt. Moet ik dat allemaal achter laten als ik straks ga stoken? Dan verlies ik toch aardig wat liters van mijn geplande 20 liter om te gaan stoken in 2 overhalen.
Ok, inmiddels is mijn allereerste whisky experiment 'vuurdoop' klaar. Whisky gemaakt met 2 vergistingen van gerstemout met Philly Sour gist en een paar maanden gerijpt met eiken blokjes. Inmiddels aangelengd tot 45% na een proefavond met 3 verschillende sterktes.
Het is een mooie, heldere, amberkleurige drank geworden die barst van de smaak. Ik vind hem lekker. Hij is niet scherp, behoorlijk zoet, barst van de smaak, maar lijkt in geen velden of wegen op de smaak van de commerciële whiskies die ik ken. Ik vind het lastig te benoemen, maar de commerciële dranken smaken heel clean en strak en die van mij absoluut niet. Hoe is jullie ervaring hiermee?
En ik merk als ik de fles een paar dagen laat staan dat er een klein fluweelachtig donkerbruin laagje onderin de fles neerslaat, als ik de fles zwenk, gaat dat laagje als een soort sluier door de drank en als ik wat harder zwenk, zie je er niets meer van, de drank wordt er niet troebel door. Wat zou dit kunnen zijn?
Hoewel ik behoorlijk wat neerslag had in de vergisting van Rogge en wat maisvlokken, was het uiteindelijk een prima wash, maar iets minder dan beoogd, omdat ik een flinke laag drab heb achtergelaten. Het percentage was wel netjes, dus ik heb er ongeveer 1.250 ml hearts van overgehouden rond de 55%.
Hij staat nu een paar weken te rijpen met een paar blokjes eiken, niet teveel. Ik heb een beetje op drinksterkte gebracht en een paar dagen laten staan en toen even snel wat geproefd. Ik was positief verrast hoeveel de smaak afweek van de whisky die ik had gemaakt van gerstemout. Ik vind de eerste smaak van rye whisky en bourbon altijd een beetje iets weghebben van grenadine. Beetje dat frissig, zoete. Ik weet niet of jullie dat herkennen, maar precies die smaak herken ik ook terug in mijn eigen roggewhisky. Superleuk. Wel is de afdronk vrij fors, een beetje bitter en kruidig en dat is precies dezelfde afdronk die ik ook bij mijn gerste whisky heb. Dat maakt de dranken wat minder clean, wat ik eerder benoemde. Zou het kunnen dat ik bij beiden wat te ver de tails in ben gegaan? De overgang van voorloop naar hart herken ik volgens mij vrij duidelijk aan het verdwijnen van de groene appeltjes geur. Maar de overgang naar de tails vind ik veel moeilijker vast te stellen. Misschien zit ik te diep in de tail?






